Edese Schapen











 


Schaapscheren

Eén van de hoogtepunten is altijd weer het traditionele schaapscheren in juni.

Tweede zaterdag (van 9 tot 16 uur)
Op de tweede zaterdag van juni worden de schapen op de Ginkelse heide geschoren tijdens het Schaapscheerdersfeest. Het is dan een drukte van belang, want naast het scheren zijn er ook tal van oude ambachten te bewonderen op de gezellige braderie naast de kooi.
Het scheren gebeurt hier nog steeds op de traditionele wijze met de schaar. Het is zwaar werk, maar wordt met veel liefde gedaan door een grote groep scheerders, waaronder ook enkele vrouwen.

Vierde zaterdag (van 9 tot 16 uur)
De vierde zaterdag in juni worden de schapen op de Edese heide van hun vacht ontdaan. Dit gebeurt tijdens het zogenoemde Knipfestijn met de nadruk op het scheren. Beide evenementen zijn prima met de fiets te bereiken en liggen aan bekende Edese fietsroutes (de Erica- en de Callunaroute).

Jan Haalboom (interview november 2008)
Jan is scheerder van het eerste uur. Hij scheert al ruim 55 jaar en heeft het vak geleerd van nestor Aaldert van Steenbergen, de scheerder die model gestaan heeft voor het bronzen beeldje, "De scheerder", te zien voor het VVV kantoor in Ede.
Jan is geboren in 1935 en opgegroeid als boerenzoon op een boerderij tussen Wageningen en Bennekom. "Het scheren zat er al vroeg in", aldus Jan. Wat erg leuk is om te vertellen is dat hij destijds gestart is met het scheren van onze schapen. Dat het scheren in zijn bloed zit getuigt wel het feit dat 2 van zijn 4 kinderen ook regelmatig scheren. Zijn zoon Evert Jan is getrouwd met Erica die zelf ook een verdienstelijk scheerder is. Hun zoon Jurn, de kleinzoon van Jan, scheert ook al weer enkele jaren.
Jan start jaarlijks op Hemelvaartsdag met scheren, vervolgens op 2e Pinksterdag en daarna gaat het in rap tempo over de hele Veluwe. De laatste scheerdag voor Jan is traditioneel op de 1e zaterdag in juli bij Cos Mouw in Elspeet.

Anekdote
Uiteraard werd Jan de vraag gesteld of hij nog een anekdote weet te vertellen uit al die jaren dat hij bezig is geweest met scheren. "Nou", vervolgt Jan, "het meest bijgebleven is het geval Van de Broek uit Ermelo. Dat was een scheerder in het begin van de jaren 50 die niet vies was van een borreltje. Na het scheren in Ede en na het zoveelste borreltje hebben ze hem een keer tegen een beukenboom gezet. De volgende morgen werd hij pas om vier uur ’s ochtends wakker en moest hij lopend terug naar huis!"

Zeven uur ’s ochtends
In de eerste jaren was het hard werken in Ede om beide kudden geschoren te krijgen. Maar het lukte altijd in een dag. We begonnen om zeven uur ’s ochtends met de schapen bij de Kreel (nu Aart) om vervolgens, nadat alle schapen zo om en nabij de klok van tienen ’s ochtends geschoren waren, de schapen op de Zuid-Ginkel onder handen te nemen.

Jan heeft al aardig wat herders meegemaakt in Ede, te beginnen met Teus Minnen in 1953. In al die jaren heeft hij slechts een keer moeten verzuimen omdat hij té ziek was, verder was hij altijd van de partij. Op de vraag hoelang hij nog door wil gaan zegt Jan; "Zolang mijn gezondheid het toelaat dit te mogen doen en ik geen schapen beschadig ben ik van de partij"

Enkele scheerders aan het woord
Door op de naam van Marit Hottentot (interview najaar 2005) of Marlies Janssen (interview najaar 2007) te klikken kunt u hun eerder geplaatste verslag lezen.